عفونت ادراری: علل، علائم، پیشگیری و درمانهای مؤثر
مقدمه
عفونت ادراری (UTI) یکی از شایعترین عفونتهای باکتریایی است که میتواند منجر به اختلالات ادراری مانند تکرر ادرار، سوزش و حتی بیاختیاری ادرار شود. این عفونت در زنان شایعتر است اما مردان نیز ممکن است به آن مبتلا شوند. در این مقاله به بررسی جامع انواع عفونتها، علائم، روشهای تشخیص و درمان میپردازیم.
---
انواع عفونتهای ادراری و ارتباط با اختلالات ادراری
۱. عفونت مثانه (سیستیت)
شایعترین نوع UTI که میتواند باعث تکرر ادرار، فوریت در دفع و حتی بیاختیاری ادرار شود.
۲. عفونت کلیه (پیلونفریت)
در صورت عدم درمان سیستیت، عفونت به کلیهها رسیده و ممکن است منجر به اختلال در عملکرد کلیه و تشدید مشکلات ادراری شود.
۳. عفونت مجرای ادرار (اورتریت)
باعث التهاب مجرا شده و میتواند درد شدید هنگام ادرار و بیاختیاری موقت ایجاد کند.
---
علائم هشداردهنده عفونت و اختلالات ادراری
🔹 سوزش و درد هنگام ادرار
🔹 تکرر ادرار به همراه حجم کم ادرار
🔹 بیاختیاری ادرار (نشت ناگهانی ادرار)
🔹 ادرار کدر، خونی یا بدبو
🔹 درد لگن یا زیر شکم
🔹 در موارد شدید: تب و لرز (نشانه عفونت کلیه)
---
علل و عوامل خطر در ایجاد عفونت و بیاختیاری
عوامل تشدیدکننده در زنان:
✅ یائسگی (کاهش استروژن و ضعف عضلات مجاری ادراری)
✅ بارداری (فشار روی مثانه)
✅ رابطه جنسی مکرر
عوامل مشترک در مردان و زنان:
✅ اختلالات ساختاری سیستم ادراری (مانند مثانه عصبی)
✅ دیابت (تضعیف سیستم ایمنی و افزایش عفونت)
✅ یبوست مزمن (فشار روی مثانه)
✅ استفاده طولانیمدت از سوند ادراری
---
راهکارهای پیشگیری از عفونت و بیاختیاری ادرار
✔ نوشیدن آب کافی (حداقل ۸ لیوان در روز)
✔ تخلیه مثانه بلافاصله پس از رابطه جنسی
✔ پرهیز از نگه داشتن ادرار
✔ تمرینات کگل برای تقویت عضلات کف لگن و کاهش بیاختیاری
✔ استفاده نکردن از محصولات معطر در ناحیه تناسلی
---
درمانهای مؤثر
۱. درمان دارویی
🔸 آنتیبیوتیک (با تجویز پزشک)
🔸 داروهای ضداسپاسم برای کاهش تکرر ادرار
۲. فیزیوتراپی و توانبخشی لگن
✅ تمرینات کگل برای بهبود کنترل مثانه
✅ بیوفیدبک تراپی برای تنظیم عملکرد عضلات کف لگن
✅ الکتروتراپی در موارد شدید بیاختیاری
۳. درمانهای خانگی
🔹 مصرف عصاره کرنبری (پیشگیری از چسبندگی باکتریها)
🔹 گرم کردن ناحیه زیر شکم برای کاهش درد
---
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
❌ اگر علائم بیش از ۲۴ ساعت ادامه داشتند
❌ مشاهده خون در ادرار
❌ تب بالا و درد پهلو (نشانه عفونت کلیه)
❌ بیاختیاری ادرار مداوم
---
سخن پایانی
عفونتهای ادراری نهتنها باعث ناراحتی میشوند، بلکه در صورت عدم درمان میتوانند منجر به اختلالات ادراری مزمن یا بیاختیاری شوند. با رعایت بهداشت، مصرف مایعات و تقویت عضلات لگن میتوان از بسیاری از این مشکلات جلوگیری کرد. در صورت تکرار عفونت، حتماً با یک اورولوژیست یا فیزیوتراپیست متخصص در درمان اختلالات ادراری مشورت کنید. .